Skip to content

2011 年全国硕士研究生入学统一考试数学(二)试题解析

一、选择题

1~8 小题,每小题 4 分,共 32 分。下列每题给出的四个选项中,只有一个选项符合题目要求。

(1)

已知当 x0x\to 0 时,f(x)=3sinxsin3xf\left(x\right)=3\sin x-\sin 3xcxkcx^{k} 是等价无穷小,则( )

(A)k=1,c=4k=1,c=4

(B)k=1,c=4k=1,c=-4

(C)k=3,c=4k=3,c=4

(D)k=3,c=4k=3,c=-4

答案:(C)

解析:

3sinxsin3x=4sin3x4x33\sin x-\sin 3x=4\sin^{3}x\sim 4x^{3}

所以 k=3,c=4k=3,c=4


(2)

已知 f(x)f\left(x\right)x=0x=0 处可导,且 f(0)=0f\left(0\right)=0,则 limx0x2f(x)2f(x3)x3=\lim_{x\to 0}\frac{x^{2}f\left(x\right)-2f\left(x^{3}\right)}{x^{3}}=( )

(A)2f(0)-2f^{\prime}\left(0\right)

(B)f(0)-f^{\prime}\left(0\right)

(C)f(0)f^{\prime}\left(0\right)

(D)00

答案:(B)

解析:

limx0x2f(x)2f(x3)x3=limx0[f(x)f(0)x2f(x3)f(0)x3]=f(0)\lim_{x\to 0}\frac{x^{2}f\left(x\right)-2f\left(x^{3}\right)}{x^{3}}=\lim_{x\to 0}\left[\frac{f\left(x\right)-f\left(0\right)}{x}-2\frac{f\left(x^{3}\right)-f\left(0\right)}{x^{3}}\right]=-f^{\prime}\left(0\right)


(3)

函数 f(x)=ln(x1)(x2)(x3)f\left(x\right)=\ln\left|\left(x-1\right)\left(x-2\right)\left(x-3\right)\right| 的驻点个数为( )

(A)00

(B)11

(C)22

(D)33

答案:(C)

解析:

f(x)=1x1+1x2+1x3=3x212x+11(x1)(x2)(x3)f^{\prime}\left(x\right)=\frac{1}{x-1}+\frac{1}{x-2}+\frac{1}{x-3}=\frac{3x^{2}-12x+11}{\left(x-1\right)\left(x-2\right)\left(x-3\right)}

f(x)=0f^{\prime}\left(x\right)=0,得 x=6±33x=\frac{6\pm\sqrt{3}}{3},故驻点个数为 22


(4)

微分方程 yλ2y=eλx+eλx(λ>0)y^{\prime\prime}-\lambda^{2}y=e^{\lambda x}+e^{-\lambda x}\left(\lambda>0\right) 的特解形式为( )

(A)a(eλx+eλx)a\left(e^{\lambda x}+e^{-\lambda x}\right)

(B)ax(eλx+eλx)ax\left(e^{\lambda x}+e^{-\lambda x}\right)

(C)x(aeλx+beλx)x\left(ae^{\lambda x}+be^{-\lambda x}\right)

(D)x2(aeλx+beλx)x^{2}\left(ae^{\lambda x}+be^{-\lambda x}\right)

答案:(C)

解析:

对应齐次方程的特征根为 λ,λ\lambda,-\lambda,右端 eλx,eλxe^{\lambda x},e^{-\lambda x} 均与齐次解重复。

故特解应设为 x(aeλx+beλx)x\left(ae^{\lambda x}+be^{-\lambda x}\right)


(5)

设函数 f(x),g(x)f\left(x\right),g\left(x\right) 均有二阶连续导数,满足 f(0)>0,g(0)<0f\left(0\right)>0,g\left(0\right)<0,且 f(0)=g(0)=0f^{\prime}\left(0\right)=g^{\prime}\left(0\right)=0,则函数 z=f(x)g(y)z=f\left(x\right)g\left(y\right) 在点 (0,0)\left(0,0\right) 处取得极小值的一个充分条件是( )

(A)f(0)<0,g(0)>0f^{\prime\prime}\left(0\right)<0,g^{\prime\prime}\left(0\right)>0

(B)f(0)<0,g(0)<0f^{\prime\prime}\left(0\right)<0,g^{\prime\prime}\left(0\right)<0

(C)f(0)>0,g(0)>0f^{\prime\prime}\left(0\right)>0,g^{\prime\prime}\left(0\right)>0

(D)f(0)>0,g(0)<0f^{\prime\prime}\left(0\right)>0,g^{\prime\prime}\left(0\right)<0

答案:(A)

解析:

(0,0)\left(0,0\right) 处,zx=zy=0z_{x}^{\prime}=z_{y}^{\prime}=0

A=f(0)g(0)A=f^{\prime\prime}\left(0\right)g\left(0\right)B=0B=0C=f(0)g(0)C=f\left(0\right)g^{\prime\prime}\left(0\right)

若取极小值,需 ACB2>0AC-B^{2}>0A>0A>0。结合 f(0)>0,g(0)<0f\left(0\right)>0,g\left(0\right)<0,可得 f(0)<0,g(0)>0f^{\prime\prime}\left(0\right)<0,g^{\prime\prime}\left(0\right)>0


(6)

I=0π4lnsinx dxI=\int_{0}^{\frac{\pi}{4}}\ln\sin x\mathrm{~d}xJ=0π4lncotx dxJ=\int_{0}^{\frac{\pi}{4}}\ln\cot x\mathrm{~d}xK=0π4lncosx dxK=\int_{0}^{\frac{\pi}{4}}\ln\cos x\mathrm{~d}x,则 I,J,KI,J,K 的大小关系是( )

(A)I<J<KI<J<K

(B)I<K<JI<K<J

(C)J<I<KJ<I<K

(D)K<J<IK<J<I

答案:(B)

解析:

0<x<π40<x<\frac{\pi}{4} 时,0<sinx<cosx<1<cotx0<\sin x<\cos x<1<\cot x

lnx\ln x 单调递增,所以 lnsinx<lncosx<lncotx\ln\sin x<\ln\cos x<\ln\cot x,故 I<K<JI<K<J


(7)

A\boldsymbol{A}33 阶矩阵,将 A\boldsymbol{A} 的第 22 列加到第 11 列得矩阵 B\boldsymbol{B},再交换 B\boldsymbol{B} 的第 22 行与第 33 行得单位矩阵,记

P1=(100110001)\boldsymbol{P}_{1}=\left(\begin{matrix}1&0&0 \\ 1&1&0 \\ 0&0&1\end{matrix}\right)P2=(100001010)\boldsymbol{P}_{2}=\left(\begin{matrix}1&0&0 \\ 0&0&1 \\ 0&1&0\end{matrix}\right)

A=\boldsymbol{A}=( )

(A)P1P2\boldsymbol{P}_{1}\boldsymbol{P}_{2}

(B)P11P2\boldsymbol{P}_{1}^{-1}\boldsymbol{P}_{2}

(C)P2P1\boldsymbol{P}_{2}\boldsymbol{P}_{1}

(D)P2P11\boldsymbol{P}_{2}\boldsymbol{P}_{1}^{-1}

答案:(D)

解析:

由列变换知 AP1=B\boldsymbol{A}\boldsymbol{P}_{1}=\boldsymbol{B},故 A=BP11\boldsymbol{A}=\boldsymbol{B}\boldsymbol{P}_{1}^{-1}

又由行交换知 P2B=E\boldsymbol{P}_{2}\boldsymbol{B}=\boldsymbol{E},所以 B=P2\boldsymbol{B}=\boldsymbol{P}_{2}

因此 A=P2P11\boldsymbol{A}=\boldsymbol{P}_{2}\boldsymbol{P}_{1}^{-1}


(8)

A=(α1,α2,α3,α4)\boldsymbol{A}=\left(\boldsymbol{\alpha}_{1},\boldsymbol{\alpha}_{2},\boldsymbol{\alpha}_{3},\boldsymbol{\alpha}_{4}\right)44 阶矩阵,A\boldsymbol{A}^{*}A\boldsymbol{A} 的伴随矩阵,若 (1,0,1,0)T\left(1,0,1,0\right)^{T} 是方程组 Ax=0\boldsymbol{A}\boldsymbol{x}=\boldsymbol{0} 的一个基础解系,则 Ax=0\boldsymbol{A}^{*}\boldsymbol{x}=\boldsymbol{0} 的基础解系可为( )

(A)α1,α3\boldsymbol{\alpha}_{1},\boldsymbol{\alpha}_{3}

(B)α1,α2\boldsymbol{\alpha}_{1},\boldsymbol{\alpha}_{2}

(C)α1,α2,α3\boldsymbol{\alpha}_{1},\boldsymbol{\alpha}_{2},\boldsymbol{\alpha}_{3}

(D)α2,α3,α4\boldsymbol{\alpha}_{2},\boldsymbol{\alpha}_{3},\boldsymbol{\alpha}_{4}

答案:(D)

解析:

由题意,α1+α3=0\boldsymbol{\alpha}_{1}+\boldsymbol{\alpha}_{3}=\boldsymbol{0},且 r(A)=3r\left(\boldsymbol{A}\right)=3,故 A=0\left|\boldsymbol{A}\right|=0

于是 AA=O\boldsymbol{A}\boldsymbol{A}^{*}=\boldsymbol{O},说明 A\boldsymbol{A} 的列向量均为 Ax=0\boldsymbol{A}^{*}\boldsymbol{x}=\boldsymbol{0} 的解。

r(A)=1r\left(\boldsymbol{A}^{*}\right)=1,故基础解系含 33 个线性无关解。α2,α3,α4\boldsymbol{\alpha}_{2},\boldsymbol{\alpha}_{3},\boldsymbol{\alpha}_{4} 线性无关,故选(D)。


二、填空题

9~14 小题,每小题 4 分,共 24 分。请将答案写在答题纸指定位置上。

(9)

limx0(1+2x)1x=\lim_{x\to 0}\left(1+2x\right)^{\frac{1}{x}}=

答案: e2e^{2}

解析:

limx0(1+2x)1x=elimx0ln(1+2x)x=e2\lim_{x\to 0}\left(1+2x\right)^{\frac{1}{x}}=e^{\lim_{x\to 0}\frac{\ln\left(1+2x\right)}{x}}=e^{2}


(10)

微分方程 yy=excosxy^{\prime}-y=e^{x}\cos x 满足条件 y(0)=0y\left(0\right)=0 的解为

答案: y=exsinxy=e^{x}\sin x

解析:

由一阶线性微分方程通解公式:

exy=cosx dx+C=sinx+Ce^{-x}y=\int\cos x\mathrm{~d}x+C=\sin x+C

y(0)=0y\left(0\right)=0C=0C=0,故 y=exsinxy=e^{x}\sin x


(11)

曲线 y=0xtant dt(0xπ4)y=\int_{0}^{x}\tan t\mathrm{~d}t\left(0\leq x\leq \frac{\pi}{4}\right) 的弧长 s=s=

答案: ln(1+2)\ln\left(1+\sqrt{2}\right)

解析:

y=tanxy^{\prime}=\tan x,故

s=0π41+tan2x dx=0π4secx dx=ln(1+2)s=\int_{0}^{\frac{\pi}{4}}\sqrt{1+\tan^{2}x}\mathrm{~d}x=\int_{0}^{\frac{\pi}{4}}\sec x\mathrm{~d}x=\ln\left(1+\sqrt{2}\right)


(12)

设函数

f(x)={λeλx,x>00,x0f\left(x\right)=\left\{\begin{matrix}\lambda e^{-\lambda x},&x>0 \\ 0,&x\leq 0\end{matrix}\right.,其中 λ>0\lambda>0,则 +xf(x) dx=\int_{-\infty}^{+\infty}xf\left(x\right)\mathrm{~d}x=

答案: 1λ\frac{1}{\lambda}

解析:

+xf(x) dx=0+xλeλx dx=1λ\int_{-\infty}^{+\infty}xf\left(x\right)\mathrm{~d}x=\int_{0}^{+\infty}x\lambda e^{-\lambda x}\mathrm{~d}x=\frac{1}{\lambda}


(13)

设平面区域 DD 由直线 y=xy=x,圆 x2+y2=2yx^{2}+y^{2}=2yyy 轴围成,则二重积分 Dxydσ=\iint_{D}xy\mathrm{d}\sigma=

答案: 712\frac{7}{12}

解析:

在极坐标下,圆为 r=2sinθr=2\sin\theta,区域为 π4θπ2\frac{\pi}{4}\leq\theta\leq\frac{\pi}{2}0r2sinθ0\leq r\leq 2\sin\theta

所以

Dxydσ=π4π2dθ02sinθr3cosθsinθ dr=712\iint_{D}xy\mathrm{d}\sigma=\int_{\frac{\pi}{4}}^{\frac{\pi}{2}}\mathrm{d}\theta\int_{0}^{2\sin\theta}r^{3}\cos\theta\sin\theta\mathrm{~d}r=\frac{7}{12}


(14)

二次型 f(x1,x2,x3)=x12+3x22+x32+2x1x2+2x1x3+2x2x3f\left(x_{1},x_{2},x_{3}\right)=x_{1}^{2}+3x_{2}^{2}+x_{3}^{2}+2x_{1}x_{2}+2x_{1}x_{3}+2x_{2}x_{3} 的正惯性指数为

答案: 22

解析:

对应矩阵为

A=(111131111)\boldsymbol{A}=\left(\begin{matrix}1&1&1 \\ 1&3&1 \\ 1&1&1\end{matrix}\right)

其特征值为 0,1,40,1,4,故正惯性指数为 22


三、解答题

15~23 小题,共 94 分。解答应写出文字说明、证明过程或演算步骤。

(15)(本题满分 10 分)

已知函数

F(x)=0xln(1+t2) dtxaF\left(x\right)=\frac{\int_{0}^{x}\ln\left(1+t^{2}\right)\mathrm{~d}t}{x^{a}}

limx+F(x)=limx0+F(x)=0\lim_{x\to+\infty}F\left(x\right)=\lim_{x\to 0^{+}}F\left(x\right)=0,试求 aa 的取值范围。

解析:

a0a\leq 0 时,x+x\to+\inftyF(x)+F\left(x\right)\to+\infty,与题设矛盾,故 a>0a>0

x0+x\to 0^{+} 时,ln(1+x2)x2\ln\left(1+x^{2}\right)\sim x^{2},由洛必达法则可知需 a<3a<3

x+x\to+\infty 时,

limx+0xln(1+t2) dtxa=limx+ln(1+x2)axa1\lim_{x\to+\infty}\frac{\int_{0}^{x}\ln\left(1+t^{2}\right)\mathrm{~d}t}{x^{a}}=\lim_{x\to+\infty}\frac{\ln\left(1+x^{2}\right)}{ax^{a-1}}

a>1a>1

综上,1<a<31<a<3


(16)(本题满分 11 分)

设函数 y=y(x)y=y\left(x\right) 由参数方程

{x=13t3+t+13y=13t3t+13\left\{\begin{matrix}x=\frac{1}{3}t^{3}+t+\frac{1}{3} \\ y=\frac{1}{3}t^{3}-t+\frac{1}{3}\end{matrix}\right.

确定,求 y=y(x)y=y\left(x\right) 的极值和曲线 y=y(x)y=y\left(x\right) 的凹凸区间及拐点。

解析:

dydx=t21t2+1\frac{\mathrm{d}y}{\mathrm{d}x}=\frac{t^{2}-1}{t^{2}+1}d2ydx2=4t(t2+1)3\frac{\mathrm{d}^{2}y}{\mathrm{d}x^{2}}=\frac{4t}{\left(t^{2}+1\right)^{3}}

y=0y^{\prime}=0,得 t=±1t=\pm 1

t=1t=1 时,(x,y)=(53,13)\left(x,y\right)=\left(\frac{5}{3},-\frac{1}{3}\right),且 y>0y^{\prime\prime}>0,故 y=13y=-\frac{1}{3} 为极小值。

t=1t=-1 时,(x,y)=(1,1)\left(x,y\right)=\left(-1,1\right),且 y<0y^{\prime\prime}<0,故 y=1y=1 为极大值。

y=0y^{\prime\prime}=0,得 t=0t=0,对应拐点为 (13,13)\left(\frac{1}{3},\frac{1}{3}\right)

t<0t<0 时,y<0y^{\prime\prime}<0;当 t>0t>0 时,y>0y^{\prime\prime}>0。故凸区间为 (,13)\left(-\infty,\frac{1}{3}\right),凹区间为 (13,+)\left(\frac{1}{3},+\infty\right)


(17)(本题满分 9 分)

设函数 z=f(xy,yg(x))z=f\left(xy,yg\left(x\right)\right),其中函数 ff 具有二阶连续偏导数,函数 g(x)g\left(x\right) 可导且在 x=1x=1 处取得极值 g(1)=1g\left(1\right)=1,求 2zxyx=1\y=1\left.\frac{\partial^{2}z}{\partial x\partial y}\right|_{\substack{x=1\\\y=1}}

解析:

g(x)g\left(x\right)x=1x=1 处取极值,得 g(1)=0g^{\prime}\left(1\right)=0

z=f(xy,yg(x))z=f\left(xy,yg\left(x\right)\right) 求偏导并代入 x=1,y=1,g(1)=1,g(1)=0x=1,y=1,g\left(1\right)=1,g^{\prime}\left(1\right)=0,得

2zxyx=1y=1=f1(1,1)+f11(1,1)+f12(1,1)\left.\frac{\partial^{2}z}{\partial x\partial y}\right|_{\substack{x=1\\y=1}}=f_{1}^{\prime}\left(1,1\right)+f_{11}^{\prime\prime}\left(1,1\right)+f_{12}^{\prime\prime}\left(1,1\right)


(18)(本题满分 10 分)

设函数 y(x)y\left(x\right) 具有二阶导数,且曲线 l:y=y(x)l:y=y\left(x\right) 与直线 y=xy=x 相切于原点,记 α\alpha 为曲线 ll 在点 (x,y)\left(x,y\right) 处切线的倾角,若 dαdx=dydx\frac{\mathrm{d}\alpha}{\mathrm{d}x}=\frac{\mathrm{d}y}{\mathrm{d}x},求 y(x)y\left(x\right) 的表达式。

解析:

由题意,y(0)=0,y(0)=1y\left(0\right)=0,y^{\prime}\left(0\right)=1,且 y=tanαy^{\prime}=\tan\alpha

因此 α=arctany\alpha=\arctan y^{\prime},由 dαdx=y\frac{\mathrm{d}\alpha}{\mathrm{d}x}=y^{\prime}

y1+(y)2=y\frac{y^{\prime\prime}}{1+\left(y^{\prime}\right)^{2}}=y^{\prime}

p=yp=y^{\prime},解得

y=12e2x1y^{\prime}=\frac{1}{\sqrt{2e^{-2x}-1}}

再由 y(0)=0y\left(0\right)=0,得

y(x)=arcsin(22ex)π4y\left(x\right)=\arcsin\left(\frac{\sqrt{2}}{2}e^{x}\right)-\frac{\pi}{4}


(19)(本题满分 10 分)

(I)证明:对任意的正整数 nn,都有 1n+1<ln(1+1n)<1n\frac{1}{n+1}<\ln\left(1+\frac{1}{n}\right)<\frac{1}{n} 成立。

(II)设 an=1+12+13++1nlnn(n=1,2,)a_{n}=1+\frac{1}{2}+\frac{1}{3}+\cdots+\frac{1}{n}-\ln n\left(n=1,2,\cdots\right),证明数列 {an}\left\{a_{n}\right\} 收敛。

解析:

(I)对 f(x)=ln(1+x)f\left(x\right)=\ln\left(1+x\right)[0,1n]\left[0,\frac{1}{n}\right] 上应用拉格朗日中值定理,得

ln(1+1n)=1n(1+ξ),ξ(0,1n)\ln\left(1+\frac{1}{n}\right)=\frac{1}{n\left(1+\xi\right)},\quad \xi\in\left(0,\frac{1}{n}\right)

因此 1n+1<ln(1+1n)<1n\frac{1}{n+1}<\ln\left(1+\frac{1}{n}\right)<\frac{1}{n}

(II)

an+1an=1n+1ln(1+1n)<0a_{n+1}-a_{n}=\frac{1}{n+1}-\ln\left(1+\frac{1}{n}\right)<0

{an}\left\{a_{n}\right\} 单调递减。

又由(I)可得

an=k=1n1klnn>0a_{n}=\sum_{k=1}^{n}\frac{1}{k}-\ln n>0

{an}\left\{a_{n}\right\} 有下界。由单调有界定理,{an}\left\{a_{n}\right\} 收敛。


(20)(本题满分 11 分)

一容器的内侧是由曲线绕 yy 轴旋转一周而成的曲面,该曲线由 x2+y2=2y(y12)x^{2}+y^{2}=2y\left(y\geq \frac{1}{2}\right)x2+y2=1(y12)x^{2}+y^{2}=1\left(y\leq \frac{1}{2}\right) 连接而成。

(I)求容器的容积;

(II)若将容器内盛满的水从容器顶部全部抽出,至少需要做多少功?长度单位为 m\mathrm{m},重力加速度为 g m/s2g\ \mathrm{m}/\mathrm{s}^{2},水的密度为 103 kg/m310^{3}\ \mathrm{kg}/\mathrm{m}^{3}

解析:

(I)容积为

V=π112(1y2) dy+π122(2yy2) dy=9π4V=\pi\int_{-1}^{\frac{1}{2}}\left(1-y^{2}\right)\mathrm{~d}y+\pi\int_{\frac{1}{2}}^{2}\left(2y-y^{2}\right)\mathrm{~d}y=\frac{9\pi}{4}

(II)将高度为 yy 的薄片抽至顶部 y=2y=2,距离为 2y2-y

所需功为

W=103gπ112(2y)(1y2) dy+103gπ122(2y)(2yy2) dyW=10^{3}g\pi\int_{-1}^{\frac{1}{2}}\left(2-y\right)\left(1-y^{2}\right)\mathrm{~d}y+10^{3}g\pi\int_{\frac{1}{2}}^{2}\left(2-y\right)\left(2y-y^{2}\right)\mathrm{~d}y

计算得

W=33758πgW=\frac{3375}{8}\pi g


(21)(本题满分 11 分)

已知函数 f(x,y)f\left(x,y\right) 具有二阶连续偏导数,且 f(1,y)=0f\left(1,y\right)=0f(x,1)=0f\left(x,1\right)=0Df(x,y) dx dy=a\iint_{D}f\left(x,y\right)\mathrm{~d}x\mathrm{~d}y=a,其中 D={(x,y)|0x1,0y1}D=\left\{\left(x,y\right)\middle|0\leq x\leq 1,0\leq y\leq 1\right\}。计算二重积分

I=Dxyfxy(x,y) dx dyI=\iint_{D}xyf_{xy}^{\prime\prime}\left(x,y\right)\mathrm{~d}x\mathrm{~d}y

解析:

由分部积分,

I=01xdx01yfxy(x,y) dyI=\int_{0}^{1}x\mathrm{d}x\int_{0}^{1}yf_{xy}^{\prime\prime}\left(x,y\right)\mathrm{~d}y

先对 yy 分部积分,再对 xx 分部积分,并利用 f(1,y)=0f\left(1,y\right)=0f(x,1)=0f\left(x,1\right)=0,可得

I=Df(x,y) dx dy=aI=\iint_{D}f\left(x,y\right)\mathrm{~d}x\mathrm{~d}y=a


(22)(本题满分 11 分)

设向量组

α1=(1,0,1)T\boldsymbol{\alpha}_{1}=\left(1,0,1\right)^{T}α2=(0,1,1)T\boldsymbol{\alpha}_{2}=\left(0,1,1\right)^{T}α3=(1,3,5)T\boldsymbol{\alpha}_{3}=\left(1,3,5\right)^{T}

不能由向量组

β1=(1,1,1)T\boldsymbol{\beta}_{1}=\left(1,1,1\right)^{T}β2=(1,2,3)T\boldsymbol{\beta}_{2}=\left(1,2,3\right)^{T}β3=(3,4,a)T\boldsymbol{\beta}_{3}=\left(3,4,a\right)^{T}

线性表示。

(I)求 aa 的值;

(II)将 β1,β2,β3\boldsymbol{\beta}_{1},\boldsymbol{\beta}_{2},\boldsymbol{\beta}_{3}α1,α2,α3\boldsymbol{\alpha}_{1},\boldsymbol{\alpha}_{2},\boldsymbol{\alpha}_{3} 线性表示。

解析:

(I)对 (β1,β2,β3,α1,α2,α3)\left(\boldsymbol{\beta}_{1},\boldsymbol{\beta}_{2},\boldsymbol{\beta}_{3},\boldsymbol{\alpha}_{1},\boldsymbol{\alpha}_{2},\boldsymbol{\alpha}_{3}\right) 作初等行变换,可知当 a=5a=5 时,α1,α2,α3\boldsymbol{\alpha}_{1},\boldsymbol{\alpha}_{2},\boldsymbol{\alpha}_{3} 不能由 β1,β2,β3\boldsymbol{\beta}_{1},\boldsymbol{\beta}_{2},\boldsymbol{\beta}_{3} 线性表示。

a=5a=5

(II)对 (α1,α2,α3,β1,β2,β3)\left(\boldsymbol{\alpha}_{1},\boldsymbol{\alpha}_{2},\boldsymbol{\alpha}_{3},\boldsymbol{\beta}_{1},\boldsymbol{\beta}_{2},\boldsymbol{\beta}_{3}\right) 作初等行变换,得

β1=2α1+4α2α3\boldsymbol{\beta}_{1}=2\boldsymbol{\alpha}_{1}+4\boldsymbol{\alpha}_{2}-\boldsymbol{\alpha}_{3}

β2=α1+2α2\boldsymbol{\beta}_{2}=\boldsymbol{\alpha}_{1}+2\boldsymbol{\alpha}_{2}

β3=5α1+10α22α3\boldsymbol{\beta}_{3}=5\boldsymbol{\alpha}_{1}+10\boldsymbol{\alpha}_{2}-2\boldsymbol{\alpha}_{3}


(23)(本题满分 11 分)

A\boldsymbol{A} 为三阶实对称矩阵,A\boldsymbol{A} 的秩为 22,即 r(A)=2r\left(\boldsymbol{A}\right)=2,且

A(110011)=(110011)\boldsymbol{A}\left(\begin{matrix}1&1 \\ 0&0 \\ -1&1\end{matrix}\right)=\left(\begin{matrix}-1&1 \\ 0 &0 \\ 1&1\end{matrix}\right)

(I)求 A\boldsymbol{A} 的特征值与特征向量;

(II)求矩阵 A\boldsymbol{A}

解析:

(I)设 α1=(1,0,1)T\boldsymbol{\alpha}_{1}=\left(1,0,-1\right)^{T}α2=(1,0,1)T\boldsymbol{\alpha}_{2}=\left(1,0,1\right)^{T}

由题意得

Aα1=α1\boldsymbol{A}\boldsymbol{\alpha}_{1}=-\boldsymbol{\alpha}_{1}Aα2=α2\boldsymbol{A}\boldsymbol{\alpha}_{2}=\boldsymbol{\alpha}_{2}

λ1=1,λ2=1\lambda_{1}=-1,\lambda_{2}=1A\boldsymbol{A} 的特征值,对应特征向量分别为 k1α1(k10)k_{1}\boldsymbol{\alpha}_{1}\left(k_{1}\neq 0\right)k2α2(k20)k_{2}\boldsymbol{\alpha}_{2}\left(k_{2}\neq 0\right)

r(A)=2r\left(\boldsymbol{A}\right)=2,故 λ3=0\lambda_{3}=0。由于 A\boldsymbol{A} 为实对称矩阵,不同特征值对应的特征向量正交,所以 λ3=0\lambda_{3}=0 对应特征向量为 k3(0,1,0)T(k30)k_{3}\left(0,1,0\right)^{T}\left(k_{3}\neq 0\right)

(II)将特征向量单位化:

β1=12(1,0,1)T\boldsymbol{\beta}_{1}=\frac{1}{\sqrt{2}}\left(1,0,-1\right)^{T}

β2=12(1,0,1)T\boldsymbol{\beta}_{2}=\frac{1}{\sqrt{2}}\left(1,0,1\right)^{T}

β3=(0,1,0)T\boldsymbol{\beta}_{3}=\left(0,1,0\right)^{T}

Q=(β1,β2,β3)\boldsymbol{Q}=\left(\boldsymbol{\beta}_{1},\boldsymbol{\beta}_{2},\boldsymbol{\beta}_{3}\right),则

QTAQ=(100010000)\boldsymbol{Q}^{T}\boldsymbol{A}\boldsymbol{Q}=\left(\begin{matrix}-1&0&0 \\ 0&1&0 \\ 0&0&0\end{matrix}\right)

所以

A=Q(100010000)QT=(001000100)\boldsymbol{A}=\boldsymbol{Q}\left(\begin{matrix}-1&0&0\\0&1&0\\0&0&0\end{matrix}\right)\boldsymbol{Q}^{T}=\left(\begin{matrix}0&0&1\\0&0&0\\1&0&0\end{matrix}\right)